Vừa qua, UBND tỉnh ban hành Văn bản số 10841/UBND-KGVX9 ngày 7/12/2025 về việc hướng dẫn sắp xếp, tổ chức các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông trên địa bàn tỉnh.
(Ảnh minh họa)
Theo đó, mục đích nhằm sắp xếp, tổ chức lại mạng lưới cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở, phổ thông dân tộc nội trú, bán trú có cấp trung học cơ sở (gọi tắt là mầm non, phổ thông) cấp xã quản lý trực tiếp phải bảo đảm đúng theo các văn bản chỉ đạo của Trung ương; dân chủ, công khai, minh bạch, xác định rõ lộ trình thực hiện; quy mô hợp lý, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và góp phần nâng cao chất lượng giáo dục; Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực giáo dục; tạo điều kiện thuận lợi trong việc phân bổ, sử dụng hợp lý các nguồn lực về cơ sở vật chất, tài chính, đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý; Bảo đảm quyền học tập của trẻ em, đặc biệt tại vùng sâu, vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, khu vực có khu công nghiệp; không để tình trạng trẻ em, học sinh, học viên bỏ học do khó khăn về khoảng cách đến trường.
Căn cứ tình hình thực tế của các xã/phường việc sắp xếp, sáp nhập các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông theo tiêu chí, nguyên tắc sau:
Về nguyên tắc chung
Phải căn cứ chức năng, nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị; kế thừa và phát huy kết quả đã triển khai; phù hợp với chủ trương sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy theo yêu cầu của Bộ Chính trị, Ban Bí thư; bảo đảm hoạt động hiệu lực, hiệu quả, không chồng chéo, không bỏ sót chức năng, nhiệm vụ của từng loại hình cơ sở giáo dục; việc sắp xếp không làm ảnh hưởng đến chất lượng, hiệu quả cung ứng dịch vụ sự nghiệp công theo tinh thần chỉ đạo tại Kế hoạch số 130.
Tuân thủ các quy định hiện hành về quy mô trường, lớp, tiêu chuẩn cơ sở vật chất, định mức giáo viên; gắn với quy hoạch, quy mô dân số, mật độ dân cư và điều kiện địa lý; thực hiện đúng các chuẩn, tiêu chuẩn theo quy định đối với giáo dục mầm non, phổ thông. Đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, việc sắp xếp, sáp nhập trường, điểm trường phải bảo đảm phù hợp với điều kiện địa lý, phong tục tập quán, ngôn ngữ và đời sống văn hóa của cộng đồng.
Bảo đảm không làm giảm cơ hội tiếp cận giáo dục của trẻ em, học sinh; an toàn, thuận lợi trong quá trình đến trường của trẻ em, học sinh; không thực hiện sáp nhập nếu khoảng cách địa lý giữa nơi ở và trường học quá xa hoặc điều kiện giao thông không phù hợp; đáp ứng yêu cầu về công tác phổ cập giáo dục và giáo dục bắt buộc.
Không sáp nhập trường mầm non với trường phổ thông; không sáp nhập cơ sở giáo dục thường xuyên với trường phổ thông.
Bảo đảm nguyên tắc dân chủ, công khai, minh bạch trong quá trình tổ chức thực hiện.
Nguyên tắc cụ thể
Đối với sắp xếp, sáp nhập các trường
Các xã, phường có trường cùng cấp học có quy mô quá nhỏ, dưới chuẩn hoặc mô hình liên cấp không còn phù hợp cần sáp nhập lại các trường cùng cấp học hoặc hợp nhất thành trường liên cấp để xây dựng trường bán trú (đối với vùng sâu, vùng đồng bào dân tộc thiểu số),…; khoảng cách các trường dự kiến sáp nhập gần nhau, học sinh có thể đi về thuận tiện xem xét sắp xếp, sáp nhập nhưng phải đảm bảo quy định không vượt quá quy mô lớp/trường, học sinh/nhóm, lớp...
Việc sắp xếp, sáp nhập các điểm trường, lớp ghép
Các xã, phường căn cứ vào tình hình thực tế về khoảng cách đi lại của học sinh, học viên xác định học sinh, học viên không thể đi đến trường và trở về nhà trong ngày; điều kiện về giao thông; đời sống kinh tế - xã hội của người dân trên địa bàn địa bàn; số lượng điểm trường, lớp ghép quá nhiều gây khó khăn cho việc đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị, công tác quản lý, tổ chức các hoạt động giáo dục, ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục của nhà trường,… cần có phương án sắp xếp, sáp nhập lại sao cho phù hợp điều kiện thực tế nhưng phải bảo đảm các quy định về quy mô trường, sỹ số học sinh/nhóm, lớp.
Việc sắp xếp lớp, nhóm trẻ trong một trường
Đối với các cơ sở giáo dục có số học sinh/nhóm, lớp của các khối lớp (độ tuổi đối với mầm non) quá thấp so với quy định, căn cứ quy định về số học sinh/nhóm, lớp; điều kiện thực tế của vùng, khu vực (thuận lợi, khó khăn), sắp xếp bố trí lại sỹ số học sinh/lớp sao cho phù hợp...
Để thực hiện tốt việc sắp xếp, tổ chức các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông trên địa bàn tỉnh, UBND tỉnh yêu cầu các xã, phường triển khai thực hiện 03 nội dung:
Rà soát, đánh giá hiện trạng mạng lưới cơ sở giáo dục
Ủy ban nhân dân cấp xã chỉ đạo, thực hiện việc kiểm tra, đánh giá, rà soát toàn bộ mạng lưới cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở bao gồm: trường, điểm trường, quy mô lớp học, đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên. Kiểm tra, đánh giá hiện trạng cơ sở vật chất về phòng học, phòng chức năng, phòng ở nội trú, nhà công vụ, khu vực bếp ăn, công trình vệ sinh, hệ thống nước sạch, công trình phụ trợ, thiết bị dạy học, hệ thống điện và hạ tầng công nghệ thông tin trong các cơ sở giáo dục. Đánh giá các yếu tố về điều kiện địa lý, hạ tầng giao thông, mật độ dân cư, phạm vi phục vụ của cơ sở giáo dục, đặc thù vùng, miền làm cơ sở cho việc thực hiện sắp xếp, sáp nhập.
Xây dựng phương án sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục
Các xã, phường xây dựng phương án sắp xếp, sáp nhập các cơ sở giáo dục (sáp nhập, hợp nhất, giải thể hoặc thành lập mới) bảo đảm hợp lý, hiệu quả, không gây lãng phí nguồn lực và nâng cao chất lượng giáo dục. Phương án sắp xếp của các xã, phường cần nêu rõ mục tiêu, nhiệm vụ, thời hạn, nguồn lực, lộ trình và phân công trách nhiệm cụ thể đối với tập thể, cá nhân phụ trách. Cần làm tốt công tác truyền thông, lấy ý kiến cộng đồng và các đơn vị, cá nhân liên quan; hạn chế tối đa tác động, xáo trộn đối với cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, trẻ em, học sinh.
Đối với các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông: Chỉ thực hiện sáp nhập trường, điểm trường trong phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã; ưu tiên giữ lại các điểm trường có điều kiện thuận lợi (CSVC, giao thông, dân cư tập trung); giải thể các điểm trường lẻ không đạt tiêu chuẩn cơ sở vật chất tối thiểu; chuẩn bị đầy đủ các điều kiện tại trường, điểm trường chính trước khi thực hiện sáp nhập. Các cơ sở giáo dục thuộc diện dồn ghép phải được chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất tại điểm trường chính. Việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất đai, cơ sở vật chất tại những điểm trường được chuyển đi phải phù hợp với các quy định của pháp luật và bảo đảm hiệu quả sử dụng, tránh lãng phí, thất thoát tài sản của Nhà nước.
Bảo đảm mỗi đơn vị hành chính cấp xã có ít nhất một trường mầm non, một trường tiểu học và một trường trung học cơ sở. Trường hợp đặc biệt, có thể tổ chức trường phổ thông có nhiều cấp học, nhưng phải bố trí khu vực riêng biệt cho từng cấp học, đảm bảo điều kiện dạy học hoặc thực hiện các mô hình trường phổ thông có nhiều cấp học (tiểu học và trung học cơ sở) bán trú tại các khu vực dân cư thưa thớt hoặc vùng đặc biệt khó khăn, vùng dân tộc thiểu số điều kiện đi lại khó khăn. Đồng thời, xem xét sáp nhập các trường mầm non, trường tiểu học, THCS, lớp học trong một trường có quy mô nhỏ, dưới chuẩn trong cùng địa bàn cấp xã theo lộ trình phù hợp.
Chuẩn bị các điều kiện thực hiện
Ủy ban nhân dân cấp xã ưu tiên bố trí ngân sách để cải tạo, nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học tại các điểm trường chính trước khi tổ chức tiếp nhận trẻ em, học sinh từ các điểm trường lẻ; đồng thời xây dựng lộ trình thực hiện rõ ràng theo từng giai đoạn ngắn hạn, trung hạn và dài hạn. Tận dụng quỹ nhà, đất dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính để phục vụ cho giáo dục; chú trọng cải tạo, sửa chữa, nâng cấp hoặc xây dựng bổ sung, đáp ứng đầy đủ quy định về quy mô, vị trí, diện tích và phù hợp với định hướng phát triển lâu dài của các cơ sở giáo dục.
Bố trí, sắp xếp hợp lý đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên cho các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông theo phương án vị trí việc làm; bảo đảm cân đối giữa các cấp học. Bảo đảm điều kiện làm việc (nhà công vụ, phương tiện đi lại, hạ tầng công nghệ thông tin) cho giáo viên, cán bộ quản lý sau khi sắp xếp. Thực hiện đầy đủ chế độ, chính sách đối với cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên trong các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông chịu ảnh hưởng do việc sắp xếp (chuyển công tác, nghỉ hưu, tỉnh giản, thôi việc...). Có chính sách hỗ trợ phù hợp cho trẻ em, học sinh, học viên tại vùng đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi và trẻ em, học sinh khuyết tật để bảo đảm quyền tiếp cận giáo dục.
